Bozori Kord hammomi

Haqida

Hammom majmualari — alohida buxoro diqqatga sazovor joyi va o‘tmishda shahar hayotining muhim qismi. Tarixchi Narshaxiy hali X asrda hammomga borish odati haqida yozgan va o‘shanda Buxoroda bir necha yuvinish joyi ishlaganini qayd etgan; eng mashhuri «Hammomi xon» — xon hammomi bo‘lgan. XIX asr o‘rtalariga kelib shaharda o‘n oltitacha hammom bo‘lgan — solishtirish uchun, Toshkent va Samarqandda o‘ntacha.

Ularni odatda bozor majmualari va jamoat binolari qoshida qurishgan, xon uchun esa saroyda shaxsiy hammom qilish mumkin bo‘lgan; unga yil bo‘yi, kunning istalgan vaqtida xizmat ko‘rsatilgan. Hammomlar umumshahar, ya’ni bozor hammomlari va mahalla hammomlariga bo‘lingan. Bozor hammomlari savdo markazlari yonida turgan, eng katta va eng gavjum bo‘lgan: Hammomi Govkusho, Hammomi Xo‘ja Porso, Hammomi Sarrofon — va ularning eng qadimgisi, XVII asrga oid Hammomi Bozori Kord. Markaziy Osiyo hammomlarining ko‘pchiligida bitta yuvinish xonasi bo‘lgan, shu bois erkaklar va ayollar kunlari hafta davomida qat’iy almashib turgan.

Ichkarida tuzilish odatiy: qabulxona, yechinish xonasi va yuvinish xonalari. Tashqaridan bu gumbazli bir qavatli bino, gavjum ko‘chalar kesishmasida yoki savdo rastalari orasida joylashgan. «Hammomi Kunjak» — «burchak hammomi» degan nom shundan.

Buxoroda ikkita eski hammom yaxshi saqlangan: Toqi Telpakfurushon gumbazi yonidagi erkaklar uchun Bozori Kord va Kalon minorasi yonidagi ayollar uchun Hammomi Kunjak. Bozori Kord yoshiga qaramay hamon ishlaydi.

Tashrifchilarga sochiq, lungi — bug‘ xonasida o‘raladigan choyshab — va shippak beriladi: pol ba’zi joylarda juda issiq, marmar esa sirpanchiq. Choyxonali dam olish xonasi va uqalash bor, jumladan davolovchi va bo‘shashtiruvchi turlari. Hammomning foydasi haqida Abu Ali ibn Sino «Tib qonunlari»da yozgan.

Ish vaqti 07:00–15:00, chorshanbadan dushanbagacha; seshanba — dam olish kuni.